Միջոցառումներ

Գործող կրթական համակարգի արդի խնդիրներն ու մարտահրավերները և անկախ դպրոցների փորձը

Գործող կրթական համակարգի արդի խնդիրներն ու մարտահրավերները և անկախ դպրոցների փորձը
  • Քննարկման օր և ժամ

    2021 թ. հուլիսի 16-ին՝
    Երևանի ժամանակով 18:00 (GMT+4)
    Մոսկվայի ժամանակով 17:00 (GMT+3)
    Լոնդոնի ժամանակով 15:00 (BST)
    Նյու Յորքի ժամանակով 10:00 (EDT)

Բանախոսներ

  • Սերոբ Խաչատրյան

    ԵՊՀ Փիլիսոփայության և հոգեբանության ֆակուլտետի դասախոս

  • Արամ Փախչանյան

    «Այբ» կրթական հիմնադրամի հոգաբարձուների խորհրդի նախագահ, «Մեկ ձայն» Անկախ դպրոցների հայկական ասոցիացիայի խորհրդի նախագահ, «Այբ» դպրոցի ուսուցիչ

Մոդերատոր

  • Հայկ Նազարյան

    Վարչության պետ, «Գազպրոմ Նեֆթ», ֆիզմաթ գիտությունների թեկնածու

Կրթությունը կաևորագույն սոցիալական արժեք է, որն ազդում է ամբողջ հասարակության վրա: Կրթության վերագնահատում տեղի է ունենում ամբողջ աշխարհում: Գլոբալ առումով այս փոփոխության առաջնորդներից մեկը՝ Ֆինլանդիան, իր կրթական համակարգից արդեն դուրս է բերել որոշակի դպրոցական տարրեր՝ գնահատականներ, առարկաներ, տնային առաջադրանքներ և այլն: Այնուամենայնիվ, մենք Հայաստանում գնում ենք նույն հնացած դպրոցը, ինչ Խորհրդային Միության ժամանակներում և ձևացնում ենք, թե ամեն ինչ կարգին է:

Մենք պետք է սկսենք՝ սահմանելով մեր խնդիրները, որպեսզի կարողանանք դրանց լուծումներ բերել:

Բարձրագույն կրթության համակարգի հիմնական խնդիրները Հայաստանում.

  • Հայաստանի անկախության տարիներին կրթությունը երբեք չի եղել քաղաքական օրակարգում: Եթե այն չի դառնում քաղաքական օրակարգի մի մաս, այն մնում է վերացական և չի կարող բարելավվել: Քաղաքական օրակարգի մաս լինելը նշանակում է լինել կառավարության առաջնահերթության ցուցակում, անընդհատ քննարկվել և փոփոխվել: Կրթության ոլորտում լուրջ խնդիրները նորություններում չեն հայտնվում, ուշադրություն չեն գրավում կամ պատշաճ քննարկման/վերլուծության չեն ենթարկվում:
  • Կրթության մեջ առաջընթաց չունենալու հիմնական պատճառներից մեկը կրթությունը որպես երկրորդական ոլորտ տեսնելն է: Ցածր է մարդկանց մոտեցումը և վերաբերմունքը կրթության նկատմամբ. հավատը, որ կրթության միջոցով կարելի է հաջողության հասնել, կոտրված է:
  • Այս արդյունքների հիմնական պատասխանատուն այն կառավարություններն են, որոնք անընդհատ վատնում էին խորհրդային տարիներից մնացած կրթական բազան ու ներդրումներ չէին կատարում գալիք սերնդի կրթական բազա ստեղծելու մեջ: Կրթությունը մարդու համար գերագույն արժեք ունի: Մարդիկ մաքուր կենսաբանական տեսակներ չեն, ինչպես կենդանիները; առանց կրթության, մարդիկ այլևս մշակույթի կրող չեն բառի լայն իմաստով: Ուստի, առանց պատշաճ կրթական համակարգի, յուրաքանչյուր հաջորդ սերնդում մենք կունենանք մեր տեսակի ամենավատ վերարտադրությունը: Սա բերում է ոչ կոմպետենտ հասարակության, այնպիսի մարդկանց, ովքեր ունակ չեն մրցակցել համաշխարհային մակարդակում: Եվ այդպիսի հասարակություններին վիճակված է անհետանալ:
  • Հայաստանը չունի կրթական համակարգ, և ամեն ինչ հիմնված է անհատների վրա: Անցած 30 տարիների ընթացքում կրթական համակարգի դինամիկայում տեղի են ունեցել բազմաթիվ փոփոխություններ, որոնք երբեք չեն արտացոլվում կրթության վարչակազմում:
  • Անորոշությունը, որը գալիս է կրթության ոչ համակարգված մոտեցումից, այս պահին ամենամեծ խնդիրն է:
  • Ստեղծվել է Կրթության զարգացման ազգային կենտրոն, որը ենթադրաբար պետք է զբաղվի այդ հարցերով, այդ թվում `կատարելով տարբեր հետազոտություններ: Բայց այդ կենտրոնի հիմնական խնդիրն այն է, որ այն տեղակայված է ԿԳՆ ենթակայության տակ: Եվ այդպիսի դիրքավորումը ենթադրում է կեղծ կամ իրականությանը չհամապատասխանող տեղեկատվության սպառնալիք, թաքցնելով իրական խնդիրները, դրանք բացահայտելու փոխարեն:
  • Ծնողները, ինչպես բարձր սոցիալական, այնպես էլ ցածր սոցիալական դասի ներկայացուցիչները, ազդում են իրենց երեխաների ուսման ցանկության և վճռականության վրա՝ սովորելու և կրթության միջոցով հաջողության հասնելու առումով: Ցածր սոցիալական կարգավիճակ ունեցող ընտանիքները կրթության վերաբերյալ իրենց բացասական զգացողությունն են փոխանցում, որ այն ոչ մի լավ բանի չի ծառայել իրենց համար: Եվ բարձր սոցիալական մակարդակ ունեցողները ստեղծում են երեխայի համար պաշտպանական այնպիսի մթնոլորտ, որտեղ երեխաները հավատում են, որ իրենք կրթության կարիք չունեն: Իրենց ծնողներն ամեն ինչ կանեն իրենց համար:
  • Ուսուցիչների աշխատավարձի արհեստական, անհիմն բարձրացումները կրթության ոլորտ են բերելու պատահական մարդկանց, ովքեր այնտեղ են աշխատավարձի համար: Հետևողականությունը բանալին է: Եթե կան բարեփոխումներ, դրանք պետք է հետևողական կերպով կիրառվեն և արդյունքների վերլուծություն արվի: Հակառակ դեպքում առաջընթաց չի լինի:

Խնդիրների հնարավոր լուծումները.

  • Կրթությունը քաղաքական օրակարգ մտցնելը ենթադրում է կրթության ոլորտի մասնագետների, ինչպես նաև արվեստագետների, տնտեսագետների և այլնի ներգրավում, քանի որ շատ կարևոր է ոլորտը վստահել տարբեր տեսակի մտածելակերպի մարդկանց ձեռքերում: Այս կերպ մենք կարող ենք ունենալ ավելի կրեատիվ լուծումներ:
  • Մենք պետք է ցույց տանք տարբեր երիտասարդների հաջողության օրինակները՝ ովքեր սկսելով ոչինչ չունենալուց, կրթության միջոցով ստեղծել են սահմանափակ դրամական արժեքից էլ ավել արժանի մի բան: Նման շատ օրինակներ պետք է բերվեն և ցուցադրվեն:
  • Դպրոցները պետք է լինեն շատ ավելի ինքնավար: Դպրոցների տնօրենները պետք է ունենան ինքնիշխանություն, և համապատասխան պատասխանատվություն և կառավարման ունակություն:
  • Փորձարարական մոտեցումները պետք է գերակա լինեն դպրոցներում. բարելավման անընդհատ որոնում, ավելի լավ մեթոդաբանություն: Մասնավոր դպրոցները դա անում են, քանի որ նրանք ստիպված են դա անել. Նրանք մրցում են անվճար դպրոցական համակարգի դեմ: Այս մոտեցումը պետք է կիրառվի հանրակրթական դպրոցներում:
  • Դպրոցները չեն կարող ղեկավարվել իրավիճակային սկզբունքով: Նրանք պետք է ունենան հայեցակարգային ռազմավարություն:
  • Մենք պետք է նայենք իրականության աչքերին. մենք չենք կարող ունենալ բոլորովին նոր ուսուցչական կազմ: Դա անհնար է ևկարող է տևել ևս 50 տարի` այդ քանակի նոր թեկնածուների պատրաստելը: Մենք պետք է սովորենք աշխատել այն բանի հետ, ինչ ունենք, ուսուցիչների, որոնց ունենք՝ նրանց վերապատրաստելով, զինելով նոր մեթոդաբանությամբ, մոտիվացնելով, նոր նպատակներ ապահովելով, փոխելով իրենց վերաբերմունքը իրենց և իրենց աշխատանքի նկատմամբ: Սա հենց ինքնին կրթական բարեփոխումն է, որի մասին մենք խոսում ենք:
  • Իրականությունն ու կրթական բարեփոխումները պետք է համընկնեն և պետք է ապահովեն միմյանց կարիքները: Հակառակ դեպքում, այդ բացը էլ ավելի է խորանալու:
  • Առավել հրատապ և մատչելի հետազոտությունների շարքում վիճակագրական հետազոտությունն է: Ընդհանուր գնահատականներին նայելու փոխարեն, մենք պետք է շեշտ դնենք առաջընթացը մեծ և փոքր համայնքների միջև համեմատելու վրա: Մի խոսքով, ստուգեք կրթության բոլոր բաղադրիչները՝ հիմնվելով փաստացի բովանդակության վրա, ինչը մեզ հնարավորություն կտա ճշգրիտ որոշումներ կայացնել: Մեր կրթության մեջ մեզ անհրաժեշտ է հետևողական, ռազմավարական հետազոտական կենտրոն` իրական խնդիրները ուսումնասիրելու և դրանց վրա հիմնված հնարավոր ձաստահեն լուծումներ առաջարկելու համար:
  • Մոտիվացիան ավելացնելու փոխարեն, մենք առաջին հերթին պետք է չկոտրենք երեխաների մեջ սովորելու հանդեպ ունեցած բնածին հետաքրքրությունը: Հայաստանում հավասարակշռությունը խախտված է՝ հարկադիր ուսուցում և պատիժ ուսման մեջ սխալներ թույլ տալու համար, ինչը կոտրում է սովորելու մեջ համարձակությունը: Մյուս կողմից, բոլոր երեխաները ցանկանում են մեծահասակ լինել, և նրանք պետք է ունենան սովորող, ընթերցող, սխալներ անող, սխալի վրա սովորող, սխալից չամաչող մեծահասակների օրինակ:
  • Դպրոցները պետք է լինեն անվտանգ վայր, որտեղ երեխան հնարավորություն է ունենում սխալներ գործել առանց հետևանքների:
  • Ֆիզիկական կրթության, սպորտի միջոցով մենք կարող ենք կամքի ուժ դաստիարակել երեխաների մեջ՝ խրախուսելով նրանց ձգտել, հաղթահարել թուլությունը կամ վախը և հաղթահարել հիասթափությունը: Այնուամենայնիվ, Հայաստանում ֆիզիկական կրթությունը մնացել է ամենա վերջին տեղում:
  • Մեծահասակների կրթությունը կարևոր է երկու կարևոր պատճառով: Նախ, այս կերպ նրանք օրինակ են ծառայում իրենց երեխաների համար: Երեխաները մեծահասակներին տեսնում են ոչ միայն աշխատելիս և փողի մասին խոսելիս, այլ տեսնում են ծնողների, ովքեր սովորում են, ուստի նրանք դա ընդունում են որպես կանոն: Եվ երկրորդ, սովորող մեծահասակները ավելի լավ են հասկանում իրենց երեխաներին, ուստի մենք ունենում ենք ավելի հավասարակշռված հասարակություն:
  • Երկիրը չի կարող ներմուծել կրթական բարեփոխումներ. այն պետք է կառուցվի՝ հաշվի առնելով երկրի առանձնահատկությունները, մարդկանց և նրանց մշակութային առանձնահատկությունները: Բացի այդ, ցանկացած համագործակցություն ենթադրում է փոխշահավետ հարաբերություններ: Հետևաբար, նույնիսկ մի քանի լավ դպրոցների առկայության դեպքում մենք պետք է ստեղծենք այդ հավակնությունը և ձգտենք դեպի լավը: Ավելի հեշտ է սովորել սխալներից, քան հաջողությունից:
  • Ուսուցչի ատեստավորումը մեկ դրական կողմ ունի. արդյունքում այն անցնողները կստանան ավելի բարձր աշխատավարձ: Սա նաև կդրդի նրանց, ովքեր նոր են ուսուցչի կարիերան, նպատակ ունենալ ավելի բարձր վարձատրվող աշխատանք ունենալ: Մյուս կողմից, ատեստավորման համակարգը ստեղծում է ավելի մեծ մասշտաբի խնդիրներ. պարտադիր չէ, որ ատեստավորում անցնողները դասարանում լավ հանդես գան որպես ուսուցիչ: Այսպիսով, ինչն է լավ ուսուցչի ցուցանիշը. Մենք պետք է սկսենք այնտեղից:

Առաջարկել ընկերների (մինչև 5 անձ)

+

    Ծանոթացել եմ գաղտնիության քաղաքականությանը և տալիս եմ իմ համաձայնությունն անձնական տվյալներիս մշակման համար: